Premier Rob Jetten heeft tijdens zijn bezoek aan New York de historische Stonewall Inn bezocht. Op de plek die wereldwijd symbool staat voor de moderne lhbti-emancipatie waarschuwde hij dat lhbti-rechten in veel landen onder druk staan. Ook in Nederland ziet de premier reden tot zorg, mede door de sterk gedaalde acceptatie van homoseksualiteit onder jongeren.
Jetten is deze week in New York voor de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Tijdens zijn bezoek aan Stonewall sprak hij met Nederlandse journalisten over de positie van lhbti-personen en het belang van gelijke rechten.
Volgens de premier gaat lhbti-emancipatie niet alleen de queer gemeenschap aan. Hij wees erop dat aantasting van de rechten van seksuele en genderminderheden volgens hem vaak samenvalt met bredere druk op de rechten van andere minderheden.
Stonewall als historisch symbool
De Stonewall Inn in New York speelde in 1969 een centrale rol bij protesten na een politie-inval. Die gebeurtenissen groeiden uit tot een belangrijk symbool van de internationale homorechtenbeweging en worden vaak genoemd als een belangrijk keerpunt in de moderne lhbti-emancipatie.
Voor Jetten had het bezoek ook een actuele Nederlandse aanleiding. Deze week verscheen nieuw onderzoek van het Trimbos-instituut en de Universiteit Utrecht waaruit blijkt dat de acceptatie van homoseksualiteit onder Nederlandse jongeren tussen 2021 en 2025 sterk is gedaald.
Onder jongens in het voortgezet onderwijs daalde het aandeel met een positieve houding tegenover homoseksualiteit van 40 naar 22 procent. Onder meisjes ging het van 78 naar 51 procent.
‘Je mag jezelf zijn’
Jetten zei zich persoonlijk betrokken te voelen bij het onderwerp en benadrukte dat jongeren moeten weten dat zij zichzelf mogen zijn.
De premier bracht lhbti-emancipatie ook ter sprake tijdens zijn contacten in New York. Volgens NL Times sprak hij hierover onder meer met de Amerikaanse president Donald Trump. Later deze week staan daarnaast bezoeken gepland aan gemeenschapscentra in New York die werken aan samenleven tussen mensen met verschillende achtergronden.
Ook in Den Haag debat over dalende acceptatie
De cijfers over homoacceptatie leiden ondertussen ook in Nederland tot politiek debat.
Tijdens het vragenuur in de Tweede Kamer stelde VVD-Kamerlid Müller vragen over de sterke daling. Zij vroeg staatssecretaris Judith Tielen van Onderwijs en Emancipatie om nader onderzoek naar mogelijke oorzaken.
Tielen noemde de cijfers “heel erg heftig”. Volgens haar is nog niet duidelijk waardoor de tolerantie onder jongeren afneemt. Daarom wil zij een diepere analyse laten uitvoeren voordat het kabinet bepaalt welke maatregelen het meest passend zijn.
In het debat werden verschillende mogelijke factoren genoemd, waaronder groepsdruk, religieuze en culturele opvattingen en online beïnvloeding. De staatssecretaris benadrukte dat conclusies volgens haar op feiten moeten worden gebaseerd.
Nederlandse cijfers krijgen internationale context
Met zijn bezoek aan Stonewall plaatst Jetten de Nederlandse discussie over homoacceptatie in een bredere internationale context.
De cijfers van het HBSC-onderzoek laten zien dat een positieve houding tegenover homoseksualiteit onder Nederlandse scholieren in vier jaar tijd sterk is afgenomen. Tegelijkertijd benadrukt de regering dat eerst beter onderzocht moet worden welke factoren daar precies achter zitten.
Voor de Nederlandse lhbti-gemeenschap krijgt het bezoek aan Stonewall daardoor extra betekenis: een historisch symbool van emancipatie wordt gebruikt om aandacht te vragen voor een discussie die ook in Nederland opnieuw actueel is.
