Acht leden van de prominente Turkse LGBTQ+ organisatie zijn vastgezet in afwachting van hun proces. De arrestaties maken deel uit van een bredere landelijke operatie tegen LGBTQ+ organisaties en activisten in Turkije. Mensenrechtenorganisaties spreken van een politieke aanval op fundamentele vrijheden.
De acht leden van Kaos GL werden deze week door een Turkse rechtbank in voorlopige hechtenis geplaatst. Volgens Reuters worden zij onder meer verdacht van betrokkenheid bij de verspreiding van materiaal dat volgens de aanklagers als obsceen wordt beschouwd en ook toegankelijk zou zijn geweest voor minderjarigen. Zeven andere betrokkenen, onder wie een journalist, zijn onder gerechtelijk toezicht vrijgelaten.
Kaos GL is een van de bekendste en grootste LGBTQ+ rechtenorganisaties van Turkije. De organisatie bestrijdt de beschuldigingen en noemt de arrestaties geen regulier juridisch proces, maar een politiek gemotiveerde operatie gericht tegen fundamentele rechten en vrijheden.
Onderdeel van grootschalige actie
De arrestaties staan niet op zichzelf. De Turkse overheid voert sinds afgelopen weekend een landelijke operatie uit onder de naam ‘My Family is Safe’. Volgens minister van Justitie Akin Gurlek richt het onderzoek zich op 162 verdachten, negen organisaties en dertien bedrijven verspreid over vijftien provincies.
De regering zegt dat de acties bedoeld zijn om kinderen, gezinnen en de openbare orde te beschermen. Tegen verschillende verdachten lopen onderzoeken naar onder meer obsceniteit en andere strafbare feiten.
LGBTQ+ organisaties en mensenrechtenorganisaties bestrijden die uitleg. Zij vrezen dat strafrechtelijke procedures worden gebruikt om maatschappelijke organisaties, activisten en de LGBTQ+ gemeenschap verder onder druk te zetten.
Tientallen arrestaties en geblokkeerde websites
De afgelopen dagen zijn in verschillende Turkse steden tientallen mensen opgepakt. Ook werden kantoren van LGBTQ+ organisaties doorzocht en websites en sociale-media-accounts geblokkeerd.
Bij eerdere acties werden onder meer mensen aangehouden in Istanbul, Ankara, Izmir en Mersin. Volgens Reuters zijn inmiddels zeker tientallen mensen in voorlopige hechtenis geplaatst als onderdeel van de operatie.
Ook activisten die tegen de arrestaties protesteerden, zijn opgepakt. Buiten een rechtbank in Istanbul werden dinsdag tientallen demonstranten aangehouden nadat zij de vrijlating van LGBTQ+ activisten eisten.
Europese zorgen over mensenrechten
Ook buiten Turkije groeit de kritiek op de operatie. De Europese Commissie heeft aangegeven bezorgd te zijn over de arrestaties van activisten, juridische procedures tegen maatschappelijke organisaties en de blokkering van websites en sociale media.
De mensenrechtencommissaris van de Raad van Europa, Michael O’Flaherty, waarschuwde daarnaast dat verwijzingen naar ‘familiewaarden’ of de ‘bescherming van kinderen’ op zichzelf geen juridische rechtvaardiging zijn voor beperkingen van mensenrechten. Hij riep op tot vrijlating van mensen die vanwege hun werk voor mensenrechten of maatschappelijke organisaties worden vastgehouden.
Toenemende druk op LGBTQ+ gemeenschap
De positie van LGBTQ+ mensen in Turkije staat al langer onder druk. Pride-marsen in Istanbul worden al jaren verboden of tegengehouden en de Turkse regering gebruikt regelmatig retoriek waarin LGBTQ+ identiteiten tegenover traditionele gezinswaarden worden geplaatst.
De huidige operatie betekent volgens verschillende mensenrechtenorganisaties een verdere escalatie, omdat niet alleen demonstraties worden beperkt, maar ook organisaties, medewerkers, websites en sociale-media-accounts rechtstreeks worden aangepakt.
Voor Kaos GL en andere LGBTQ+ organisaties is het nog onduidelijk hoe lang de juridische procedures zullen duren en of er de komende dagen meer arrestaties volgen.
Bronnen: Reuters en Associated Press, 13–16 september 2026.